جایگاه لعن و نفرین در معارف اسلامی از دیدگاه آقامجتبی تهرانی
آیت الله آقامجتبی تهرانی در جلسه بحث دعا، جایگاه لعن و نفرین در معارف اسلامی را تشریح کرده و به بیان اصل جذب و دعوت، به عنوان یکی از اصول معارف اسلامی و روش های رسول خدا (ص) پرداخت.
به گزارش حیات از پایگاه اطلاع رسانی آیت الله العظمی حاج آقامجتبی تهرانی، این استاد اخلاق گفت: انسان، در زندگی خود با پرتگاههایی مواجه است و برای جلوگیری از سقوط دراین پرتگاه های مادی و معنوی نیاز به پناهگاه دارد.وی اضافه کرد: انسان می تواند با استمداد جستن و دعا و درخواست از یک نیروی حاکم بر مادیت از سقوط نجات پیدا کند. چون نیروهای مادی، این قابلیت را ندارند تا برای انسان نسبت به پرتگاههایی که در زندگی با آنها مواجه میشود؛ پناهگاه باشد.این استاد اخلاق در ادامه گفت: انسان باید هم برای دفع ضرر و هم جلب منفعت ، چه مادی و چه معنوی دعا کند و در مقابل انسان نهی شده از اینکه در زندگی دنیوی خود برای جلب ضرر نسبت به خود یا نسبت به دیگران دعا کند.وی افزود: انسان در زندگی خود، یا بر اثر غفلت و یا بر اثر سرخوردگی، درخواست جلب ضرر میکند. یعنی غفلت از اینکه وقتی من با مشکلی برخورد کردم، مشکل گشایی مافوق این ابزار مادی وجود دارد که اگر من دستم را به سوی او دراز کنم، مشکل من را حل خواهد کرد و اسم این دعا است. وقتی غفلت از دعا و درخواست از خدا در انسان به وجود میآید، بر اثر آن میبیند به بنبست رسیده است، لذا برای خودش آرزوی ضرر و حتی آرزوی مرگ میکند.آقامجتبی تهرانی درباره درخواست ضرر بر اثر سرخوردگی گفت: گاهی ممکن است انسان از دعا غفلت نکرده باشد، اعتقاد هم دارد ولی ایمانش ضعیف است. مثلا مرتب از خدا درخواست میکند، بعد میبیند گرهاش باز نشد، میگوید ای خدا مرگم بده! وی افزود: این سرخوردگی، معمولا انسان را به وادیای میکشد که برای خودش درخواست ضرر میکند ولی اینکه انسان، نسبت به خود و نسبت به دیگران تقاضا و درخواست ضرر کند، در معارف ما نهی شده است؛ یعنی دعا نباید علیه کسی حتی خود انسان باشد که در اصطلاح به چنین دعایی نفرین میگویند.این مرجع تقلید با بیان روایتی از رسول خدا (ص) که فرمودند وقتی برای خودت دعا میکنی، از خدا خیر بخواه نه شر! نفع بخواه نه ضرر! رفع ضرر بخواه نه جلب ضرر! ، افزود: در یک روایت دیگر پیغمبراکرم فرمودند فرزندان خود را نفرین نکنید و حتی اموالتان را هم نفرین نکنید. یعنی حتی انسان نباید بگوید ای کاش این را نداشتم! و یا این، مرا بیچاره کرد! وی تاکید کرد: خودتان را اصلاح کنید، آنها تقصیری ندارند. ما خیال میکنیم دنیا در و دیوار و امثال اینها است. نه، دنیا چیز دیگری است.این استاد اخلاق همچنین با بیان حدیثی از پیامبر خدا (ص) مبنی بر این که درخواست نکنید جوانتان جوانمرگ شود ؛ افزود: چون میبینم در این درخواست، شر و به اصطلاح ضرر وجود دارد. یعنی چه بسا این شخص فردا پشیمان شود و توبه کند و خدا هم توبه او را قبول کند و یا این که در مسیر خدمت به دین و مردم قرار گیرد.وی با اشاره به اصل جذب به عنوان یکی از اصول معارف اسلامی گفت: ماموریت پیغمبر اکرم در اسلام این بوده که مردم را جذب کند و یکی از اوصاف پیغمبراکرم رحمت للعالمین است. یعنی مردم را به سوی خود و اسلام جذب کند و آن حضرت به صورت عملی این کار را انجام می داد.آقامجتبی افزود: در روایتی آمده است وقتی دندان پیغمبراکرم را شکستند و ایشان مجروح شد؛ از صورت ایشان خون میریخت؛ به آن حضرت گفتند تا مشرکین مکه را نفرین کند و رسول خدا (ص) فرمودند من برای لعن کردن مبعوث نشدم بلکه برای دعوت و رحمت مبعوث شده ام.وی با تاکید بر شیوه پیامبر اسلام بر جذب و دوری از دفع، گفت: اصل در اسلام، مسئله جذب است نه دفع. نفرین کردن و جلب ضرر، یا لعن کردن که عبارت است از دفع منفعت استثناء است و 19 مورد در این زمینه استثناء شده است.کلاس های اخلاق این مرجع تقلید همه ساله در شب های ماه مبارک رمضان در خیابان مجاهدین اسلام، خیابان ایران، بن بست ملکی برگزار می شود.